تیسال 1872 است. Ulysses S. Grant به عنوان رئیس جمهور ایالات متحده انتخاب می شود، یلوستون اولین پارک ملی جهان می شود، و اولین مورد آنفولانزای اسب در تورنتو، کانادا گزارش می شود که تا اواسط دسامبر زندگی را در آمریکای شمالی به طور قابل توجهی مختل می کند.
در همین حال، در 30 نوامبر، اولین مسابقه بین‌المللی فوتبال بین‌المللی که توسط فیفا به‌عنوان «رسمی» به‌عنوان ماسبق به رسمیت شناخته شد، در همیلتون کرسنت، گلاسکو، بین اسکاتلند و انگلیس برگزار می‌شود. و قابل توجه است که کل تیم اسکاتلند از بازیکنان تنها یک باشگاه تشکیل شده است.
اگر کسی کلمه گلاسکو را به شما بگوید، به عنوان یک هوادار فوتبال چه تصاویری را تداعی می کند؟ حدس می‌زنم شرکت قدیمی – سلتیک – رنجرز، گرین – آبی، کاتولیک – پروتستان – دو تیم از لحاظ تاریخی قوی‌ترین تیم‌های اسکاتلند در یکی از پرشورترین دربی‌های جهان شرکت کردند. دو تیمی که اگرچه دشمنان قسم خورده ای هستند، اما به یکدیگر نیاز دارند تا از آنها تغذیه کنند، همانطور که در سال های اخیر دیده شد که غیبت رنجرز در لیگ برتر باعث شکست آنها در این بازی بزرگ شد.
با این حال، چیزی که ممکن است ندانید این است که در نیمه راه بین تئاترهای معروف Ibrox و Celtic Park، در جنوب، هامپدن پارک با ظرفیت 52000 نفر، خانه تیم ملی، که در سال 1903 ساخته شد و در آن زمان بزرگترین ورزشگاه جهان بود، قرار دارد.
هامپدن پارک در واقع سومین ورزشگاهی است که در این منطقه با این نام ساخته شده است. اولین بار در اکتبر 1873 توسط قدیمی ترین باشگاه فوتبال اسکاتلند استفاده شد. آن باشگاه سلتیک یا رنجرز نبود، بلکه تیمی با نام مستعار اسپایدرز بود که در سال 1867 تشکیل شد و آنها را به قدیمی‌ترین باشگاه جهان خارج از انگلستان و ولز تبدیل کرد. آن باشگاه کوئینز پارک است.
کوئینز پارک نقش مهمی در تاریخ و توسعه بازی مدرنی که ما می شناسیم و دوست داریم ایفا کرد. آنها در آن روزها بر فوتبال اسکاتلند مسلط بودند. در واقع، اولین قوانین بازی در اسکاتلند در کوئینز پارک ایجاد شد. آنها همچنین مبتکران اتحادیه فوتبال اسکاتلند و اولین برندگان جام اسکاتلند در سال 1874 بودند.
همانطور که گفته شد، سال 1872 اولین بازی بین اسکاتلند و انگلیس برگزار شد که سابقاً 11 بازیکن از یک تیم را به میدان فرستاد: حدس زدید، کوئینز پارک. بازی با نتیجه 0-0 به پایان رسید و ادعای قوی وجود داشت که هر دو تیم از ترکیب های زیر استفاده کردند: اسکاتلند 2-2-6 بازی کرد در حالی که انگلیس 1-1-8 تهاجمی تر را به نمایش گذاشت. اینکه چگونه بازی با این ترکیب ها 0-0 به پایان رسید، حدس می زنند.
تاکتیک‌های اولیه فوتبال با تأکید بر چنین ترکیب‌هایی کاملاً ابتدایی بودند. غالباً شامل دادن توپ به یک بازیکن بود که سپس با عجله به سمت بالا رفت، در محاصره هم تیمی‌هایش با ترکیبی شبیه به چیزی که اکنون به عنوان راگبی می‌شناسیم. اما بار دیگر کوئینز پارک بازی را به جلو برد. آنجا بود که تاکتیک انقلابی جدیدی ابداع شد. اگر به جای شارژ کردن توپ تا زمانی که توپ گرفته شود، کسی توپ را به هم تیمی خود در هنگام چالش پاس بدهد؟
این ایده دور هم جمع شدن به عنوان یک تیم، که باعث پیدایش اصطلاح “فوتبال ترکیبی” شد، به فوتبال اسکاتلند کمک کرد تا در این راه پیشروی کند. کوئینز پارک بارسلونا 1870 بود با آن حرکت تند و بیگانه مانند توپ. در مارس 1872، اسپایدرز برای بازی با واندررز در جام حذفی – تیم‌های اسکاتلندی تا سال 1887 در این رقابت‌های معروف بازی می‌کردند – و آنها را 5-0 شکست دادند. توضیحات مطبوعاتی این بازی شامل موارد زیر بود: “بازی اکنون در مرکز بود، مردان کوئینز پارک دریبل می زدند و پاس می دادند در حالی که حریفان آنها عمدتاً در ضربات سنگین افراط می کردند.”
فقط می‌توان انگلیسی‌های حیرت‌زده را تصور کرد که در حال تماشای مونوکل‌ها در حالی که صورت‌هایشان زیر سبیل‌های فرمان قرمز می‌شد، شوکه می‌شدند. گند این مرزبانان! کار تیمی: چه پیشنهاد ظالمانه ای.
و به این ترتیب، از سال 1874 تا 1893، کوئینز پارک ده جام اسکاتلند را به دست آورد – هنوز هم سومین رکورد برتر پس از سلتیک و رنجرز – و حتی در دو فینال جام حذفی ظاهر شد، تنها تیم اسکاتلندی که تا به حال این کار را انجام داده است. آنها احتمالاً تیم برتر جزیره در آن زمان و بنابراین در جهان بودند.
پس این باشگاه مبتکران کجا اشتباه کرده است؟ چرا چنین نیروی مسلطی در پس زمینه محو شد؟ پاسخ به این موضوع در توسعه کلیدی بعدی بازی نهفته است: پول.
زمانی که کوئینز پارک در حال اوج گیری بود و بازی را متحول می کرد، فوتبال هنوز یک سرگرمی جنتلمن ها بود و بازیکنان مدارس دولتی که برای لذت بردن از رفاقت، ورزش سالم و چند نوشیدنی مقوی بازی می کردند، غالب بود. این بازیکنان معمولاً در رشته‌های دیگر حرفه‌ای بودند که فوتبال برای آنها فقط یک سرگرمی آماتور بود.
مسابقات جام حذفی اولیه توسط تیم هایی مانند دانشگاه آکسفورد، قدیمی اتونی ها و قدیمی کارتوسی ها – نام هایی که از دود سیگار می چکیدند، سالن های روشن و دوستان سیلی می زدند، برنده شدند. اما با توسعه مسابقات، این بازی به مناطق بیشتر طبقه کارگر، به ویژه در شمال انگلستان گسترش یافت، تا اینکه در سال 1983، اتونی های قدیمی به طرز تکان دهنده ای توسط یکی از این لباس ها، المپیک بلکبرن، شکست خوردند.
مدت ها قبل از اینکه جک واکر و پول فولادش برای شهر صنعتی لنکاوی موفقیت به ارمغان آورد، المپیک بلکبرن تأسیس شد. شهر حول پنبه می چرخید، با کارخانه هایی که هزاران نفر را استخدام می کردند و زندگی سختی از خطر و یکنواختی داشتند. فوتبال ثابت کرد که سرگرمی جذابی است و محبوبیت آن به سرعت افزایش یافت. با این حال، ایده یک تیم طبقه کارگر برای بالا بردن جام حذفی برای دانش آموزان دولتی سابق که آن را از اتحادیه فوتبال مطرح کرده بودند، ناخوشایند بود. مطمئناً باید فریب هایی در پس چنین اتفاقاتی باشد.
بازیکنان المپیک بلکبرن آماتور بودند زیرا همه آنها برای کارخانه های محلی کار می کردند. اما دوباره، آیا آنها واقعا برای این آسیاب ها “کار می کنند”؟ به عنوان مثال، قبل از فینال جام حذفی، این تیم برای چند روز تمرین ویژه به بلکپول رفته بود. اما آسیابان ها با کمبود چند روز کار چه کردند؟ آیا در این سفر همچنان حقوق می گرفتند؟ و این کارگران اسکاتلندی که برای تیم بازی کردند چه کسانی بودند؟ چه شد که این فوتبالیست های مستعد وطن خود را ترک کردند و به جنوب آمدند تا در آسیاب کار کنند؟
البته پاسخ این بود که بلکبرن المپیک برای بازیکنان خود “شغل” ترتیب داد و درآمد آنها را با پرداخت اضافی تکمیل کرد. اینها شامل بازیکنان اسکاتلندی معروف به “پروفسورهای اسکاتلندی” بود که بازی پاس خود را در بسیاری از تیم های شمالی کاهش دادند.
و به این ترتیب، با شروع تسلط تیم های شمالی بر فوتبال انگلیس، تنش ها به زودی به اوج خود رسید. پرستون در جام حذفی، آپتون پارک را شکست داد که پس از آن به حضور بازیکنان دستمزدی در صفوف پرستون اعتراض کرد. این بحث در حالی بالا گرفت که حدود 30 باشگاه شمالی تهدید کردند که اگر حرفه ای گرایی مجاز نباشد، از اتحادیه فوتبال انگلیس جدا خواهند شد. و به این ترتیب، در ژوئیه 1885، امر اجتناب ناپذیر اتفاق افتاد و دوران حرفه ای به طور رسمی آغاز شد.
با این حال، اتحادیه فوتبال اسکاتلند هیچ یک از آن را نداشت. آنها به نشانه اعتراض تیم های خود را از جام حذفی خارج کردند. جای تعجب نیست که پول ضرر کرد و تعداد قابل توجهی از بازیکنان اسکاتلندی به جنوب مرز نقل مکان کردند، به طوری که وقتی پرستون اولین لیگ فوتبال را در سال 1889 برد، ده بازیکن حرفه ای اسکاتلندی را به میدان فرستاد.
لیگ فوتبال اسکاتلند در سال 1890 به صورت آماتور آغاز شد، اما کوئینز پارک با این فرض که مانند انگلستان، به جای آماتور واقعی، ساختگی است، از پیوستن به آن امتناع کرد. و اینطور معلوم شد. طولی نکشید که مشخص شد باشگاه ها از طریق مشوق های مالی استعداد کسب می کنند. تا سال 1893، اسکاتلند نیز به فوتبال حرفه ای اجتناب ناپذیر و رسمی تعظیم کرد.
پس اگر کوئینز پارک هستید – شما یکی از مبتکران بازی هستید و به روحیه آماتور اعتقاد دارید – و می بینید که همه اطرافیان شما برای استعداد پول پرداخت می کنند، چه می کنید؟ پاسخ واضح این است که اگر نمی توانید آنها را شکست دهید، به آنها بپیوندید. اما در اینجا داستان کوئینز پارک چرخش قابل توجهی پیدا می کند. آنها تصمیم گرفتند در حالی که هنوز در سیستم لیگ اسکاتلند بازی می کردند یک باشگاه آماتور باقی بمانند. و آنها بیش از 125 سال به این کار ادامه داده اند.
تا سال 2019، 126 سال پس از تایید حرفه ای بودن اسکاتلند، کوئینز پارک به عنوان یک لباس آماتور به اسلحه خود پایبند بود. تاسیس به عنوان قدیمی ترین باشگاه در اسکاتلند به این معنی است که آنها عملاً 152 سال آماتور بوده اند. افتخار آنها در این مورد شامل شعار لاتین بود Ludere Causa Ludendi (بازی به خاطر بازی).
با گذشت دهه ها، سقف های حقوقی وضع شد و سپس لغو شد، حکم بوسمن صادر شد و سوپر ایجنت ها حقوق بازیکنان را به استراتوسفر فرستادند. اشلی کول وقتی شنید که آرسنال فقط هفته ای 60000 پوند به او می پردازد، نزدیک بود با ماشینش تصادف کند.
با این حال پارک کوئینز به عنوان آخرین سنگر روح آماتور باقی ماند و به روح کورینتی چسبیده بود. تقریباً می توان تصور کرد که تیمی که در زمان گیر کرده است، همچنان با شلوارک و سبیل های ریز در زمین گشت می زند، در حالی که توسط جوانانی با پیراهن های براق و حمایت شده ازدحام می شود. اما در تصمیم آنها اشراف وجود دارد.
با این حال، یک نقطه ضعف در این موقعیت نجیب وجود داشت: قبل از سال 1893، کوئینز پارک در دو فینال جام حذفی بازی کرده بود و ده جام اسکاتلند را برده بود. بعد از 1893 آنها چیزی جز عناوین دسته پایین کسب نکردند.
با این حال، در نهایت، شکاف ظاهر شد. در سال 1998 این باشگاه در رده چهارم فوتبال اسکاتلند گیر کرد. کاری باید انجام می شد و بنابراین قانون اساسی آن اصلاح شد تا اجازه امضای قرارداد با افراد حرفه ای سابق را بدهد، مشروط بر اینکه آنها همچنان توسط کوئینز پارک حقوق نگرفته باشند. قبل از آن زمان، حتی افراد حرفه‌ای سابق اجازه حضور در پارک همپدن را نداشتند. مدیر جان مک کورمک سپس تفسیر قانون اساسی جدید را گسترش داد تا امکان استخدام افراد حرفه ای را فراهم کند. و ببینید، کوئینز پارک قهرمان لیگ شد و در سال 2000 صعود کرد.
متأسفانه، این رویکرد جدید برای مدت طولانی موفقیت چندانی به همراه نداشت. در فصل بعد کوئینز پارک دوباره سقوط کرد قبل از اینکه سال بعد در رده پایینی قرار گیرد – اولین بار در تاریخ آنها که آنها در انتهای فوتبال اسکاتلند قرار گرفتند.
کمپین 2012/13 شاهد پیوستن کوئینز پارک به یکی از همسایه های شهر بزرگ خود، رنجرز، پس از سقوط آنها به مدیریت بود. و در آوریل 2013، رنجرز میزبان کوئینز پارک در حضور تقریبا 50000 هوادار بود و رکورد جدیدی را برای تماشاگران دسته چهارم برای تماشای ضربه زدن 4-0 توسط پسران بزرگ به ثبت رساند.
جای تعجب نیست که رنجرز با این عنوان در آن سال فرار کرد زیرا کوئینز پارک به پلی آف رسید اما به پیترهد باخت. یکی از اعضای آن تیم اندی رابرتسون جوان بود که عاقلانه تصمیم گرفت به جای شروع دانشگاه، پیشنهاد بازی برای اسپایدرز را بپذیرد، تصمیمی که با توجه به حرفه بعدی او انتخاب عاقلانه ای بود.
تا این لحظه، کوئینز پارک همچنان بازی های خانگی خود را در پارک معروف هامپدن انجام می داد. جنون این وضعیت در هامپدن با ظرفیت تقریبا 52000 پس از گزارش تیلور تجسم شد، در حالی که کوئینز پارک به طور متوسط حدود 600-700 بود. تنها می توان فضای موجود در سرزمین وسیع غارنشین را تصور کرد که کمتر از هزار نفر در یک گروه کوچک جمع شده بودند تا باشگاه مورد علاقه خود را تشویق کنند.
اما کوئینز پارک همچنان مالک زمین معروف بود، و اجاره نامه داده شده به SFA در سال 2020 منقضی می شود. در سال 2018، قراردادی به توافق رسید که SFA در پایان اجاره به مبلغ 5 میلیون پوند، هامپدن پارک را به طور کامل از کوئینز پارک خریداری کند. کوئینز پارک مقداری از این درآمد را برای توسعه زمین تمرین مجاور خود، معروف به Lesser Hampden، به یک استادیوم 1774 صندلی برای مسابقات خانگی استفاده کرد. آنها پس از انجام آخرین بازی خود در همپدن در مارس 2021، زمین را با Falkirk، Patrick Thistle و Stenhousemuir به اشتراک می گذارند و همچنان به توسعه Little Hampden ادامه می دهند.
اسپایدرز با برنامه ریزی برای کوچک کردن ورزشگاه خود و خطر سبقت گرفتن توسط تیم های لیگ هایلند و لولند، متوجه شدند که مدل آماتور دیرینه آنها دیگر قابل اجرا نیست. بنابراین در سال 2019، پس از 152 سال موقعیت غرورآفرین آماتور، کوئینز پارک تصمیم گرفت در مورد حرفه ای شدن رای گیری کند. اگر 75 درصد از اعضا رای مثبت می دادند، در نهایت می توانستند با بازیکنان قراردادهای تمام وقت ببندند، پیشنهادات تیم های رقیب را رد کنند و برای بازیکنانی که ادامه می دهند غرامت دریافت کنند.
درک این موضوع که آنها بازیکنان جوانی را پرورش می‌دهند که پس از رسیدن به 18 سالگی به سادگی به بازی ادامه می‌دهند، تحمل آنها خیلی سخت شده بود. این طرح در 14 نوامبر 2019 مطرح شد و 91 درصد از اعضا رای مثبت دادند. آخرین سنگر فوتبال آماتور بریده شد.
احساسات به طور قابل درک مخلوط شده بود. کراولی، مهاجم سابق کوئینز پارک گفت: کمیته باشگاه مسیری را ترسیم کرده است تا در برابر تهدیدات سایر باشگاه های جاه طلب اطراف ما که می خواهند به یک باشگاه لیگ برتر تبدیل شوند، دفاع کند. بی بی سی اسکاتلند. “ما تمایل زیادی داریم که خود را مسلح کنیم تا این کار را دفع کنیم و به جلو برویم. این رو در رو بود. قلب بخش بزرگی از اعضا این خواهد بود که ما واقعاً نمی خواهیم این کار را انجام دهیم، اما باید این کار را انجام دهیم.”
وب سایت رسمی باشگاه در توییتر از مشارکت هواداران تشکر کرد و گفت: “ما دشواری ارائه این قطعنامه را درک می کنیم. با این حال، معتقدیم که این امکان را به ما می دهد تا برای آینده ای روشن برنامه ریزی کنیم زیرا با چالش های حرکت از ورزشگاه ملی و حفظ جایگاه خود در لیگ برتر روبرو هستیم.”
آیا این حرکت موفقیت آمیز بود؟ خوب، فصل 2019/20 به دلیل همه‌گیری COVID-19 زود به پایان رسید، اما در تابستان کوئینز پارک از وضعیت جدید خود برای جذب چند بازیکن حرفه‌ای استفاده کرد. و ببینید، در سال 2020/21 کوئینز پارک به عنوان قهرمان به رده سوم صعود کرد، با 16 امتیاز کامل از ادینبورگ سیتی که در رده دوم قرار داشت. و اگر این کافی نبود، فصل 2021/22 شاهد صعود مجدد کوئینز پارک از طریق پلی آف چمپیونشیپ بود و در دو بازی ایردریونیانس را شکست داد.
از امروز، کوئینز پارک اکنون در صدر جدول قهرمانی اسکاتلند قرار دارد، صعود از آن، آنها را به لیگ برتر می برد و با همسایگان بلندپایه خود سلتیک و رنجرز بازمی گردد.
بخشی از وجود من غمگین است که فکر کنم برای زنده ماندن، پارک کوئینز بالاخره مجبور شد در برابر فشارهای مدرن سر فرود آورد و جایگاه خود را به عنوان تنها آماتوری که هنوز پابرجاست از دست بدهد. اما با وجود این تغییر، پارک کوئینز هنوز هم میراث باورنکردنی دارد که می توانند با افتخار به آن پایبند باشند.
آنها در پنج سال اول زندگی خود هرگز گلی دریافت نکردند. آنها در هفت سال اول زندگی خود، هیچ بازی را باختند. آنها ده بار قهرمان جام حذفی اسکاتلند شدند و حتی در دو فینال جام حذفی حضور داشتند. آنها حتی اولین تیمی هستند که دو نیمه 45 دقیقه ای را با مفهوم جدید استراحت نیمه وقت و همچنین معرفی ضربات آزاد، گردان و تیرهای عرضی انجام می دهند. یک بازی فوتبال بدون تیرک دروازه را تصور کنید.
عنکبوت ها به مفهوم بدعت آمیز پاس دادن به توپ به جای پرتاب کردن آن دست یافتند – ایده ای که برخی از تیم ها حتی امروز هنوز با آن دست و پنجه نرم می کنند. آنها اولین بازی اسکاتلند و انگلیس را برگزار کردند و کل تیم اسکاتلند را به میدان رفتند. و پس از آن آنها روحیه آماتور خود را حفظ کردند، اگرچه آخرین جام مهم آنها جام اسکاتلند در سال 1893 بود.
جایی یکی از مدیران سابق کوئینز پارک از بالا تماشا می کند. “لعنتی خوب است که ببینیم بچه های ما به جایی که تعلق دارند. اما بازی کردن برای پول، خوب، این یک پوسیدگی کامل است. شما باید به خاطر عشق محض به خود بازی، رگ های خود را دراز کنید.” و با این کار از سیگار بزرگش بیرون می‌کشد، مالت 15 ساله‌اش را بیرون می‌کشد و سبیل‌های موم‌شده‌اش را می‌چرخاند.
توسط دومینیک هوگام
